Santoalla

Santoalla

santoalla

Wat als je als vrouw alleen achterblijft in een vrijwel verlaten bergdorp in Galicië, met nog slechts een ander gezin? En als je dat gezin verdenkt van betrokkenheid bij de mysterieuze verdwijning van je man?

De documentaire Santoalla die ik op het IDFA zag, heeft indruk gemaakt. Wat een verhaal. En natuurlijk denk ik dan: wat zou ik in haar plaats hebben gedaan?

Ecologische gemeenschap in Galicië

Margo en Martin besluiten ergens eind jaren 90 om het drukke Nederland met al zijn regels te verlaten. Ze hebben een droom: een ecologische gemeenschap bouwen, dichtbij de natuur. Na twee jaar met een camperbus te hebben rondgezworven, kiezen ze voor Santa Eulalia, een vrijwel verlaten bergdorp in de gemeente Petín in Galicia (de buurprovincie van Asturias). Er woont nog een ander gezin in het dorp. De familie Rodríguez González, bestaande uit een bejaard echtpaar en hun twee zonen Julio en Carlos.

Centro Ammehula

Ze kopen een bouwval en beginnen enthousiast aan hun droom te bouwen. Ze knappen het huis op, leggen een moestuin aan en er komt een kudde geiten, een ezel en een paar honden. Ze noemen hun paradijsje Centro Ammehula. Martin is ook vastbesloten om het dorp verder op te knappen en er een ecologisch centrum van te maken met vrijwilligers en schildercursussen en zo. Maar dan komt hij de familie Rodríguez tegen. Zij zitten helemaal niet op dit soort nieuwlichterij te wachten: ‘Martin en Margo moeten gewoon op hun eigen land blijven. Alleen zo kunnen we vreedzaam samenleven.’

De verdwijning van Martin

Langzaam verandert de documentaire van Ik Vertrek in De Rijdende Rechter. De animositeit tussen de twee families neemt steeds grotere vormen aan. Het dorp ontvangt een deel van de opbrengsten van een nabij gelegen productiebos, bedoeld om uit te geven aan gemeenschappelijke voorzieningen. In plaats daarvan steekt de familie Rodríguez alles in eigen zak. Een maand nadat de rechter bepaalt dat Martin en Margo volwaardige dorpelingen zijn en dus in de opbrengst moeten delen, verdwijnt Martin spoorloos. Het is dan 2010.

Bloedstollende ontknoping

Hoewel de vrouw des huizes, Jovita Rodríguez González, in alle toonaarden ontkent dat de familie hier iets mee te maken heeft, weet Margo dat dit bijna niet anders kan. Jovita – telkens gefilmd in het vervallen kerkje van het dorp – blijft het maar zeggen: ik heb niets gezien en ik heb niets gedaan. Het beklemmende verloop en de bloedstollende ontknoping ga ik hier niet verklappen. Hoe dan ook, Martin komt niet meer terug.

Santoalla

En Margo blijft. Ze houdt in haar eentje het paradijsje in stand dat Martin en zij daar opgebouwd hebben. Ondanks het verdriet, ondanks dat de waarschijnlijke schuldigen een klein stukje verderop wonen. ‘De geest van Martin is hier en ik kan nergens anders heen.’ Tot op de dag van vandaag woont Margo in Santa Eulalia, bij Galiciërs bekend als Santoalla. Wat een sterke vrouw, wat een overtuiging.

Plaatselijke gewoontes

En omdat ik ook alleen op het Noord-Spaanse platteland wil wonen, probeerde ik me te verplaatsen. En ik wist in ieder geval weer waarom ik nooit in een dorp wil wonen, maar erbuiten. Maar de film bevestigt ook waarom je als buitenlander rekening moet houden met plaatselijke gewoontes. Hoe goed de bedoelingen van Martin ook waren, de familie Rodríguez zag hem als een verstoorder van de status quo.

Schoffel en laptop

Voor wie de documentaire heeft gezien of gaat zien, wees gerust, ik zou niet willen leven zoals Margo. Het dorp ligt op 900 meter hoogte, in de winter ligt er een pak sneeuw. Het leven van Margo is primitief en eenzaam (hoewel ze regelmatig WWOOF’ers over de vloer heeft, die je in de docu niet ziet). Mijn ideale plek ligt minstens 500 meter lager, dichter bij de bewoonde wereld en er is wifi. Ik wil heel graag buiten leven, maar wissel de schoffel wel graag af met mijn laptop.

En nou ja, het verhaal dat zich in Santoalla ontvouwt is nou niet echt mijn droomverhaal. Maar intrigerend is het zeker.

2 thoughts on “Santoalla

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *