Financiële onafhankelijkheid Europese stijl

Financiële onafhankelijkheid Europese stijl

Ik had gisteren een primeur. Ik was voor het eerst bij de BENL FIRE Meet Up. De wat? De Belgium-Netherlands Financially Independent Retire Early Meet Up. De wat? Een bijeenkomst met een stuk of 25 Belgische en Nederlandse bloggers en bloglezers die financiële onafhankelijkheid nastreven.

Was heel prettig om eens ‘onder mekaar’ te zijn. Interessante discussies gehad. Er ontstond ter plekke een Europese variant op het nogal Amerikaanse FIRE-principe.

Mensen die dezelfde taal spreken

Cheesy Finance (Mr CF) en Amber Tree Leaves organiseerden voor de 3e keer een bijeenkomst voor mensen die met financiële onafhankelijkheid (FO) bezig zijn. Heel leuk om collega-bloggers in het echt te ontmoeten! Mensen die dezelfde taal spreken en die het dus doodnormaal vinden dat de lunch BYO is en het diner potluck. Tussendoor waren er ook presentaties. De eerste twee, van Divnomics en van Financial Freedom Sloth, sloten naadloos op elkaar aan: een Europese kijk op financiële onafhankelijkheid.

Waarom is FIRE in Europa nog zo klein?

Divnomics was het opgevallen dat het FIRE-fenomeen in Amerika veel bekender is dan in Europa. Er zijn honderden Amerikaanse blogs over financiële onafhankelijkheid, maar de blogs in Nederland en België zijn op 2 handen te tellen. Ze vroeg zich af hoe dat kwam. Volgens haar waren dit de belangrijkste redenen:

  • Allereerst de cultuur. Wij praten niet over onze financiën. Waar in de Amerikaanse media met enige regelmaat verhalen staan over mensen die al op jonge leeftijd een vermogen hebben vergaard door zuinig te leven, wordt er hier weinig over geschreven. We doen er nogal besmuikt over.
  • Ten tweede: het totaal verschillende belastingsysteem. Met ons progressieve belastingstelsel duurt het veel langer voordat je financieel onafhankelijk bent dan in de VS. Bovendien belasten wij niet alleen arbeid, maar ook vermogen. Dit vertraagt FO worden nog eens extra.

Andere kijk op financiële onafhankelijkheid

Mr CF deed een rondje: wie kent er iemand die voor zijn 40e financieel onafhankelijk was geworden? Niemand, zo bleek. Zijn vervolgvraag vond ik nog interessanter. Wie streeft er hier letterlijk naar financiële onafhankelijkheid? Er gingen een paar handen omhoog. En wie streeft er hier naar meer geluk en doen wat je leuk vindt? Er gingen een heleboel handen omhoog. En dat is precies wat ik in een andere kijk op financiële onafhankelijkheid betoogde. Het gaat niet om nooit meer hoeven werken. Het gaat om vrijheid.

Exitstrategie voor Europeanen

En toen kwam Financial Freedom Sloth (FFS) met een exitstrategie voor Europeanen. Hij rekende voor dat als je in België met een netto salaris van 2.000 euro van 1.500 euro per maand gaat leven, je 23 jaar zou moeten werken om helemaal FO te worden. Dat is bijster lang.

If you can’t beat the system, join the system!

En wat had hij daarop bedacht? If you can’t beat the system, join the system! Het progressieve belastingstelsel van België zorgt ervoor dat de eerste 7.400 euro die je verdient onbelast zijn. Als je eerst heel veel gaat werken en heel veel opzij zet, valt je inkomen deels in dat dure 50% belastingtarief. Maar als je iets van je verdiensten opschuift naar ná je (semi-)financiële onafhankelijkheid, dan betaal je 0% belasting.

Je zou dan ‘maar’ zo’n 15 à 16 jaar fulltime hoeven te werken en daarna nog zo’n 20 jaar slechts 3 maanden per jaar (of minder, afhankelijk van je salaris). In die 3 maanden verdien je die belastingvrije 7.400 euro. Wat zijn nou 3 maanden werken op een heel jaar?

Loondienst of zzp’er?

Voor Nederland zijn de getallen vergelijkbaar. In loondienst kun je bij ons een kleine 6.500 euro belastingvrij verdienen. Als zzp’er kan dit veel meer zijn. Met de MKB-winstvrijstelling kom je op 7.600 euro. Als je het urencriterium van 1225 uur per jaar haalt, kun je als zzp’er zelfs 24.000 euro belastingvrij verdienen.

Klein inkomen in plaats van 100% FO

Er zitten natuurlijk best wat haken en ogen aan (hoe vind je jaar in jaar uit weer zo’n tijdelijk baantje), maar ik vind het een leuke manier van omdenken. Het sluit aan bij die andere kijk op financiële onafhankelijkheid: doen wat je graag doet. Dat wordt makkelijker als je maar een klein inkomen hoeft te vergaren. Niemand wil fulltime thuis op de bank zitten. En het past dus beter bij het Europese belastingstelsel.

Is ‘join the system’ ethisch?

De vraag is of het ethisch is om bewust te proberen om zo min mogelijk belasting te betalen. Ik ben eigenlijk juist blij met ons progressieve belastingstelsel. Mijn vader zei altijd: iedereen die klaagt dat hij veel belasting betaalt is bevoorrecht.

Het zou schelen als we niet meer ons hele leven zouden fixeren op het hebben van betaald werk. Divnomics constateerde terecht dat het raar is dat we niet eens een woord hebben voor mensen die niet meer hoeven te werken voor hun geld. Je werkt of je bent gepensioneerd. Maar wat nou als je hele andere keuzes maakt?

BENL FIRE Meet Up goes Europe?

Er is nog genoeg om over te discussiëren bij een volgende BENL FIRE Meet Up. De ambities zijn hoog. Mijn collega-bloggers zouden het liefst een Europese FIRE Meet Up organiseren. Met honderden mensen in plaats van 25. Een mooie plek om van gedachten te wisselen over een radicaal andere kijk op werk en inkomen.

20 thoughts on “Financiële onafhankelijkheid Europese stijl

  1. LekkerLevenMetMinder

    Ooohhh, ik vond het al jammer dat ik gisteren niet kon, maar nu ik op alle blogs lees van mensen die wel geweest zijn baal ik er helemaal van! Hopelijk is het volgende keer weer een beetje centraal en kan ik wel. Of beter gezegd: dan kom ik gewoon 😀

    1. Lonneke Post author

      Zeker doen! Had het leuk gevonden om ook jou eens IRL te ontmoeten! Ik vermoed dat voor mij de komende BENL FIRE Meet Ups wat te ver reizen zullen zijn…

    2. BespaarBalans

      LLMM: hier precies dezelfde gedachte. Een volgende keer maak ik.mijn agenda gewoon vrij. Punt uit. Hopelijk is het dan, net als deze keer, goed te bereizen met OV.
      Lonneke: bedankt voor de uitgebreide samenvatting!

      1. Rose

        Ja dan ben ik er ook graag bij maar dan hoop ik zelf op een kleine meetup. Dat grootse hoeft voor mij niet. Helaas kon ik er ook niet echt aanwezig zijn. had hooguit even kort gedag kunnen zeggen maar toch niet gedaan. Gelukkig want dan had ik zo te lezen toch niet het gevoel er bij te kunnen zijn met de hele middag.

  2. Divnomics

    Leuke tekst, en mooie samenvatting! Het blijkt maar weer dat het nastreven van financiele onafhankelijkheid toch als ‘anders’ wordt gezien. Zeker daar er geen specifieke term voor bestaat.

    Grappige toevoeging: aan het einde van de avond hebben we Team CF helpen opruimen en hebben de eigenaar van de ruimte nog gezien. Hij geloofde Mr. CF niet dat het mogelijk was om FO te worden op een relatief jonge leeftijd. Daarbij zag hij zichzelf wel tot zijn 80e doorwerken, omdat hij dat te leuk vond. Ook in zijn verhaal komt dus het nastreven van vrijheid en doen wat je leuk vind terug. De perceptie van de meeste mensen is alleen volledig anders dan waar wij juist weer naartoe streven 🙂

    1. Lonneke Post author

      Ah, wat fijn dat jullie zijn gebleven om te helpen opruimen!
      En ja, dat is het. Mensen denken dat je FO wilt worden om de rest van je leven cocktails aan het zwembad te gaan drinken, maar bijna niemand wordt gelukkig van niks doen. En als deze eigenaar met zoveel plezier werkt, is hij volgens mijn definitie zo ongeveer al FO 😉

      1. Lonneke Post author

        Maar dat is geweldig toch? Ik ben altijd jaloers op mensen die hun werk zo leuk vinden, dat ze het tot hun 80e willen blijven doen!

  3. Chris

    Juist de Europese (semi) FIRE variant door parttime werken of het ZZP-schap is een mooie middenweg voor ons Europese FIRE aanhangers. Ik vind het helemaal niet onethisch. Ook politiek gezien niet.

    Wat als een veel groter aantal mensen bijvoorbeeld vanaf zijn 35 of 40 jaar in deeltijd zou werken en de rest van zijn inkomen uit de opbrengst van eerder opgebouwde vermogen zou halen?

    De keuze van voldoende inkomen en veel quality time met weinig arbeidsuren door het progressieve belasting stelsel is prima. Als gevolg daarvan zouden veel meer mensen (inclusief de nu lastig herintredende 50 plussers) aan het arbeidsproces kunnen blijven deelnemen, doordat de totaal beschikbare arbeidsuren over een groter aantal mensen wordt verdeeld. Hogere arbeidsparticipatie, betere economische balans en daardoor een minder zwaar belasting regiem.

    Het grootste probleem blijft het financiële bewustzijn van de gemiddelde consumenten. Leven in het hier en nu. Groter vaker en meer. Maximaal consumeren met een zo groot mogelijk huis en bijbehorende SUV. Zolang de mindset bij het grote publiek niet veranderd, zullen wij het maximale moeten proberen te halen uit de economische situatie zoals hij nu is.

    Helpt het in je acceptatie met de gedachtesprong dat het minder belasting betalen wordt gecompenseerd met meer vrije tijd en daardoor de mogelijkheid om meer kunnen teruggeven aan de maatschappij in de vorm van bijvoorbeeld vrijwilligers werk?

    1. Lonneke Post author

      Wat betreft het eerlijker verdelen van werk door veel massaler parttime te gaan werken, ben ik het helemaal met je eens!

      En ja, dat laatste compenseert het voor mij deels wel. Feit blijft dat onze scholen, gezondheidszorg, infrastructuur, etc ook ergens van betaald moeten worden.

  4. Team CF

    Wat een super goeie samenvatting van de meetup! Was heel erg leuk je te hebben ontmoet, hoop zeker dat onze wegen zich in de toekomst nogmaals gaan kruisen. Dank voor je komst en de gezelligheid!

    1. Lonneke Post author

      Dankjewel! Maar compleet is mijn samenvatting natuurlijk niet, zonder jouw vastgoedverhaal. Vond het interessant om te horen wat daar allemaal bij komt kijken. En ja, wij gaan elkaar vast nog wel vinden in de toekomst! Veel dank voor het organiseren!

  5. Christel

    Oh kijk, dat is handig, ik ga zelf geen uitgebreide blog meer typen over gisteren 🙂 Ik verwijs lekker naar jouw blog.
    Dank voor de uitgebreide omschrijving hoor. En leuk je in het echt ontmoet te hebben, samen met alle anderen.

  6. gelddromer

    Hallo Lonneke,

    Leuk om even met je gesproken te hebben tijdens de meet-up! Je hebt een mooie samenvatting geschreven, de belangrijkste punten heb je er zeker uit gehaald! Ik ben alles wat ik heb gehoord en besproken nog aan het verwerken en aan het nagenieten.

    Veel succes en plezier op jouw super gave avontuur. Ik ga je zeker volgen.

    1. Lonneke Post author

      Klopt, maar rentenieren suggereert ook niets doen (even los van dat je met de huidige rentestanden niet kunt rentenieren). De levensvorm waar FO-mensen naar streven gaat veel meer over doen wat je voldoening geeft en je gelukkig maakt. En soms zal daar ook best nog wat geld mee verdiend worden.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *